Kėshilli i Bashkėsisė Islame - Prishtinė
Bashkėsia Islame e Republikės sė Kosovės
KOLUMNE__________________________________________________
Hurmat
Autor: Mr.Idriz Xhigoli

  Hurmat janė fruta tė shishme qė prodhohen nga pemėt e palmave kryesisht nė Lindjen e Mesme dhe nė Afrikėn Veriore. Pėrdoret e freskėt,e thatė,pėrgatitet reēel,marmalatė dhe ėmbėlsira tė ndryshme.Pemėt e palmave janė burimi i
ushqimit qė ėshtė pėrmendur nė Kur’an.All-llahu xh.sh nė Kur’an thotė:”Dhe nė tė ne u kemi bėrė kopshte hurmash e rrushi dhe nė tė u kemi dhėnė burime uji.“Jasin,34

  Sipas studimeve tė shumta tė autorėve tė huaj ato nuk rekomandohen tė hahen tė feskėta sepse shkaktojnė gazra dhe gjendje jo tė kėndėshme nė organizėm .Studimi gjithashtu ka nxjerrė nė pah se konsumimi i rregullt i hurmave e rrit imunitetin e trupit dhe rezistencėn ndaj kancerit.Pėr mė tepėr ai ka demosturar se hurmat kanė kapacitet pėr tė parandaluar formimin e gurėve nė veshkė pėr shkak tė veprimeve antipezmatues .
  Hurma pėrmban rreth 17% sheqer kur ėshtė e freskėt dhe 62% kur ėshtė e thatė.Pėrmban vitamina A dhe C,proteina,yndyrna, kripėra minerale si hekur ,sasi tė konsiderueshme.Ngrėnia e hurmave sidomos atyre tė thata shėrbejnė nė rritjen e fuqisė,ngritjen e aktivitetit seksual te tė dyja sekset.Nuk rekomandohet sėrish qė tė hahen sė bashku me rrushin,si hurma tė freskėta me rrushin e freskėt,ashtu edhe hurma tė thata me rrushin e thatė.
  Pejgamberi a.s ka rekomanduar bėrjen e iftarit nė Ramazan me hurma, nėse ėshtė e mundur:”Nėse dikush prej jush agjėron,kėtė bėje iftar me hurma.Nė rast se nuk ka,atėherė me ujė.Vėrtet uji ėshtė pastrues.“(Buhariu dhe Bejhakiu)-Hadith Sahih.
  Hurmat pėrmbajnė sasi tė mėdha karbohidratėsh,energji-prodhuese qė janė kryesisht tė  pranishme si sheqerna tė thjeshta qė absorbohen lehtė dhe shpejt.Kėshtu bėrja iftar mė hurma por njė ditė tė gjatė i jep trupit,sidomos trurit, njė shtytje tė shpejtė tė energjisė pėr ta rifilluar funksionin normal tė tij.
  Shumė beduinė jetojnė nga hurmat e terura dhe qumėshti i dhisė,dhe kanė shėndet tė mirė,rrallė preken nga smundjet kronike  apo tė pashėrueshme dhe nuk kanė mbipeshė.Hurmet janė tė varfėra me yndyrna dhe proteina,dhe nėse tė ushqyerit kufizohet vetėm nė hurma kjo mund tė shkaktojė dobėsim.E nė rast se konsumohet bashkė me njė gotė ujė apo qumėsht atėherė sė bashku e plotėsojnė tė ushqyerit nė tė gjitha aspektet,sepse qumėshti pėrmban sasi tė mjaftueshme tė yndyrės dhe proteinave.
  Hurmat janė tė pasura me kalcium dhe hekur prandaj Allahu xh.sh e kishte urdhėruar Mejremen qė tė konsumoj nė periudhėn pas lindjes.Sasia e hekurit dhe kalciumit qė gjendet nė hurmat e freskėta ėshtė e mjaftueshme dhe e domosdoshme pėr krijimin e qumėshtit tė nėnės.
  Hurmat sigurojnė sasi tė konsiderushme tė fibrės,nė kėtė mėnyrė e parandalojnė kapsllėkun dhe majasilin ,duke e ulur kolesterolin nė gjak dhe duke e mbrojtur trupin nga kanceri nė zorrėn e trashė.
  Nė vendet Arabe ėshtė ushqim kryesor,i cili shuan urinė pėr shkak tė pėrbėrjes sė celulozės.
  Hurmat kanė gjetur pėrdorim tė mirė kundėr anemisė.
  Pėrdorimi i shpeshtė i frutės sė hurmės,qon nė mosprekjen e smundjeve tė syrit dhe sidomos alergjisė.
  Hurma shėron aneminė si dhe diarrenė.
  Pėr aneminė hahen 9 ditė me radhė nga 12 kokrra hurma nė mėngjes esėll.
  Pėr shėrimin e diarresė dhe organet e tretjes merren 3 ditė me radhė nga 9 kokrra hurma dhe hahen nė mėngjes esėll.

  Dhembjet e forta tė barkut:Farat e hurmės kanė gjetur pėrdorim te ata tė cilėt kanė dhimbje shumė tė forta tė barkut.Pėr kėtė kėshillohet tė merren 20-30 g fara dhe pasi shtypen e shtrydhen lėngu i pėrfituar zihet pėr 20-30 sekonda dhe pihet i ngrohtė.


Ujė................... 20g           
Karbohidrate..... 0,6g            
Fije.................. 2,4g             
Vitamina B1...... 0,8mg          
Acid nikotinik.... 2,2mg          
Fosfor.............  72mg           
Proteina............... 2,2g
Karbohidrate........ 75g
Vitamina A........... 60 iu
Vitamina B2......... 0,05mg
Kalcium............... 65mg
Hekur.................  2,1g
Literatura e shfrytėzuar:_______________________________________________

-Mjekėsia nė tė ushqyerit e Muhammedit a.s-Dr.Abdul Basit Muhammed El-Sajjed
-Mjekimi me bimė dhe fruta mjekuese-Prof.Abedin Shabani
-Pemėt,Perimet dhe Drithėrat nė mjekėsinė popullore-Bedri Halimi
-Shėrimi I trupit dhe shpirtit-Amira Ajad
-Mjekėsia profetike-Imam Xhelaluddin es-Sujuti

Pse katėr medhhebet?

© Kėshilli i Bashkėsisė Islame - Prishtinė 2009-2011. Tė gjitha ė drejtat tė rezervuara ®
Lexo
Kur'an online

Dėgjo
    Kur'an
        online
PDF

Nė Gjuhėn Shqipe
Fortėsia e besimtarit dhe qėndrueshmėria e tij
Intelektual tė shquar shqiptar nė mediat arabe

Emancipimi i femrės pėrmes islamit
GRUAJA NĖ ISLAM

SHĖNDETI
Ushqimet e preferuara tė Muhamedit a.s.

Hafėz Ibrahim Dalliu
Komentimi i Istiadhes